
Η ίδια η Σκόπελος έχει τόσο πολύ πράσινο - Γνάθους, Κουκουνάρες, ελαιόδεντρα και αμυγδαλιές, κυπαρίσσια και τεράστια πλατάνια, Πορτοκαλιές και λεμονιές και μεμονωμένοι φοίνικες αποτελούν μία εικόνα της χαρακτηριστικής νότιοευρωπαϊκής δέντροχλωρίδας
“Ο κήπος της έχει μόνο λεμονιές, η κολόνια της έχει το άρωμα λεμονιού, τα ρούχα της έχουν όλες τις δυνατές αποχρώσεις από τον άγουρο έως τον ώριμο ξινό καρπό , μαγειρεύει εξαιρετικό λεμονάτο κρέας και δεν λείπει ποτέ από τα καλοκαιρινά της κεράσματά της η σπιτίσια λεμονάδa”, θυμάμαι ακόμα τον παππού μου να εκφράζει το θαυμασμό του για τη λεμονιά , ενθυμούμενος και έναν κρυφό εφηβικό του έρωτα .
Πολύ πρόσφατα συνειδητοποίησα πως το λεμόνι είναι ένα καλλιεργημένο υβρίδιο που προέρχεται από άγριες ποικιλίες όπως ο κίτρος και το μανταρίνι. Είναι άγνωστο πού και πότε έγινε αυτή η διασταύρωση. Ο κίτρος, προφανώς ο καρπός στον οποίο αναφέρεται ο Πλίνιος στη Φυσική ιστορία (XII, vii.15) ως το malum medicum — τον “ιατρικό καρπό” — είναι, κατά τα φαινόμενα, το πρώτο εσπεριδοειδές που ήταν γνωστό στη Μεσόγειο.
Η λεμονιά μπορεί να μεγαλώσει μέχρι 6 μέτρα σε ύψος (20 πόδια), αλλά συνήθως είναι πιο κοντή. «Δε ψήλωσε ποτέ ,έμεινε σαν την κοντούλα τη λεμονιά» ,συνηθίζαν να λένε οι παλιοί για κάποιες γυναίκες ,οι οποίες δεν ήταν και πρώτο μπόι.
Τα κλαδιά του δέντρου έχουν αγκάθια και σχηματίζουν ανοιχτό στέμμα. Τα φύλλα είναι πράσινα, λαμπερά και έχουν ελλειψοειδές σχήμα. Τα άνθη είναι λευκά εξωτερικά με το εσωτερικό τους να κλίνει προς το μωβ. Στη λεμονιά, τόσο ο καρπός όσο και τα άνθη υπάρχουν ταυτόχρονα. Τα λεμόνια έχουν σχήμα ωοειδές με τις άκρες τους μυτερές. Όταν είναι ώριμα έχουν χρώμα έντονο κίτρινο.
Οι λεμονιές φυτρώνουν σε τροπικά και εύκρατα κλίματα και δεν αντέχουν πολύ χαμηλές θερμοκρασίες. Προτιμούν τη θερμοκρασία μεταξύ 15–30 °C (60–85 °F) και χρειάζονται πολλή ηλιοφάνεια. Αναπτύσσονται καλά σε γόνιμο, ξηρό χώμα. Οι λεμονιές χρειάζονται πολύ νερό, αλλά και να στεγνώνουν μεταξύ των ποτισμάτων.
Εκείνο που έκανε τα δέντρα αυτά να ευδοκιμούν στα μέρη μας ήταν πρώτα απ΄ όλα οι κλιματολογικές συνθήκες και δεύτερο το σκοπελίτικο νερό, που δεν περιέχει άλατα και βόριο, τα οποία οπωσδήποτε είναι βλαβερά για τις λεμονιές.
Η λεμονιά μεγαλώνει και απλώνει πιο πολύ από όλα τα εσπεριδοειδή. Αποδίδει χιλιάδες καρπούς τον χρόνο. Είναι όμως πολύ ευπαθής. Προσβάλλεται από την καμμίωση, μια φοβερή μυκητολογική αρρώστια, που την οδηγεί συνήθως στο θάνατο. Αυτό όμως που μου έκανε εντύπωση είναι ότι με την εξάπλωση των λεμονόδεντρων κάποια εποχή δημιουργήθηκε σε ορισμένες περιοχές της Σκοπέλου ένα σημαντικό πρόβλημα: Έλλειψη νερού.
Με όσους παραγωγούς μίλησα ανέφεραν ότι το πότισμα των λεμονοδενδρών ήταν το μεγάλο βάσανο. Φυσικά χρειάζονται και άλλες καλλιεργητικές φροντίδες : τρία ως τέσσερα σκαλίσματα το χρόνο κι άλλα ξεχορταριάσματα, τέσσερις ως πέντε λιπάνσεις, κοπρίσματα, κλαδέματα, πολλά ψεκάσματα και οκτώ ως δέκα φορές το χρόνο να ανεβαίνεις στα ίδια δέντρα για να διαλέξεις τα κατάλληλα λεμόνια για εξαγωγή, αρχίζοντας από το Σεπτέμβριο και τελειώνοντας το Φεβρουάριο.